Cứ đợt giao mùa, dịch cúm A lại tăng mạnh, lây lan nhanh chóng khắp nơi. Phòng khám lúc nào cũng đông nghẹt các bé nhỏ sụt sùi, sốt nóng. Nhìn con mệt lả, quấy khóc, chắc chắn mẹ nào cũng xót ruột. Để giúp các mẹ chủ động hơn trong việc bảo vệ con, Trường MN Ngũ Hùng xin tổng hợp lại toàn bộ những kiến thức cốt lõi và thực tế nhất về cúm A trong bài viết này nhé.
1. Cúm A là gì và vì sao lại đáng sợ hơn cảm lạnh thông thường?
Nhiều mẹ hay nhầm lẫn cúm A với cảm lạnh hay cảm cúm thông thường. Thực chất, cúm A do virus cúm A gây ra với khả năng lây lan cực kỳ nhanh qua đường hô hấp (khi ho, hắt hơi hoặc chạm tay vào bề mặt nhiễm virus rồi đưa lên mắt, mũi, miệng).
Điểm khác biệt lớn nhất là cảm lạnh thường đến từ từ, sốt nhẹ và tự khỏi nhanh. Trong khi đó, cúm A tấn công rất rầm rộ, khiến cơ thể mệt mỏi kiệt sức và dễ dẫn đến các biến chứng nguy hiểm nếu không được theo dõi sát sao.
2. Nhận diện chính xác các triệu chứng của cúm A
Khi mắc cúm A, con thường có các biểu hiện đặc trưng sau:
- Sốt cao đột ngột: Trẻ đang chơi đùa bình thường có thể lên cơn sốt cao từ 38.5 đến 40 độ C chỉ sau vài tiếng, sốt liên tục trong những ngày đầu và khó hạ bằng các biện pháp thông thường.
- Đau nhức toàn thân: Con lớn thường kêu đau đầu, mỏi cơ, nhức mắt; các bạn nhỏ hơn thì quấy khóc, bứt rứt không yên.
- Đường hô hấp trên: Bắt đầu bằng ho khan, rát họng, sổ mũi, nghẹt mũi.
- Mệt mỏi kiệt sức: Khác với cảm lạnh là con vẫn chơi được chút ít, cúm A làm trẻ kiệt sức thấy rõ, nằm li bì, kém hoạt bát.
3. Cách phân biệt nhanh cúm A và RSV (Virus hợp bào hô hấp)
Vào mùa dịch, ngoài cúm A thì RSV cũng là nỗi ám ảnh. Mẹ có thể dựa vào những điểm này để phân biệt:
- Về cơn sốt: Cúm A sốt cao đột ngột và dữ dội. RSV thường sốt nhẹ hơn, thậm chí có bé không sốt mà tập trung thẳng vào đường hô hấp dưới.
- Về tiếng ho và đờm: Cúm A chủ yếu là ho khan, ít đờm ở giai đoạn đầu. RSV lại gây ho nhiều đờm, khò khè nặng tiếng, nghe rõ tiếng dịch ứ trong ngực.
- Về nhịp thở: Cúm A ít khi gây khò khè sâu, trong khi RSV khiến dịch mũi đặc quánh, trẻ dễ bị thở nhanh, rút lõm lồng ngực (đặc biệt trẻ dưới 6 tháng).
Nếu phân vân không biết con dính loại nào, cách nhanh và chuẩn xác nhất là dùng que test nhanh tại nhà.4. Sai lầm cần tránh khi chăm sóc trẻ mắc cúm A
- Lạm dụng kháng sinh: Bản chất cúm là do virus, kháng sinh hoàn toàn không có tác dụng tiêu diệt virus. Việc tự ý cho con uống kháng sinh vừa không khỏi bệnh vừa làm hại hệ tiêu hóa và tăng nguy cơ kháng thuốc.
- Chủ quan không theo dõi nhịp thở: Nhiều mẹ chỉ chăm chăm lo hạ sốt mà quên mất việc đếm nhịp thở của con khi nằm yên, dẫn đến việc bỏ lỡ dấu hiệu chuyển biến nặng thành viêm phổi.
5. Hướng dẫn chăm sóc chuẩn khoa học tại nhà
- Hạ sốt đúng cách: Dùng thuốc hạ sốt chứa Paracetamol theo đúng cân nặng của con khi sốt trên 38.5 độ C, cách nhau từ 4 đến 6 tiếng nếu cần. Kết hợp chườm ấm vùng bẹn, nách và cho con mặc đồ thoáng mát.
- Bù nước và điện giải: Sốt cao dễ khiến con bị mất nước. Mẹ nhớ cho con bú nhiều hơn (nếu còn bú mẹ), uống thêm nước lọc hoặc Oresol pha đúng chuẩn để giữ ẩm cơ thể.
- Chăm sóc đường thở từ sớm: Vệ sinh mũi họng hằng ngày bằng nước muối sinh lý. Khi con mới chớm húng hắng ho, dùng ngay các dòng tinh chất thảo dược để làm dịu niêm mạc và hạn chế ứ đọng đờm nhầy.
- Chủ động phòng ngừa từ gốc: Thay vì đợi con ốm rồi mới cuống cuồng chữa trị, mẹ hãy giữ gìn không gian sống thông thoáng, giữ ấm vùng cổ ngực và chủ động bổ sung tăng đề kháng để kích hoạt hệ miễn dịch tự nhiên cho con qua mùa dịch.
Khi nào cần đưa con đi viện ngay lập tức?Mẹ cần bế con đến cơ sở y tế ngay nếu thấy các dấu hiệu nguy hiểm sau:
- Thở nhanh, thở gắng sức, rút lõm lồng ngực, cánh mũi phập phồng.
- Sốt cao liên tục không đáp ứng thuốc hạ sốt.
- Li bì, khó đánh thức, lả người đi.
- Co giật hoặc nôn mọi thứ ăn uống vào.
Chăm con mùa dịch vất vả nhưng nếu nắm rõ kiến thức và bình tĩnh xử lý, mẹ sẽ thấy mọi chuyện trong tầm kiểm soát.